Bert Ernste – Utrecht | São Paulo • weblog

Brazilië, West-Papua, media en meer

Archive for the ‘post’ tag

Nog even over passagiersschepen: de reis naar Indië

2 comments

Poster van passagiersschip

Poster met de Dempo van de Rotterdamsche Lloyd

Foto van schip de DempoEerder op dit weblog besteedde ik aandacht aan de passagiersvaart: vanwege mijn eigen reis met de Kaloekoe in de wateren van Nederlands Nieuw-Guinea, en de reis naar Indië, die mijn vader maakte als kleine jongen. Op die reis is ook de kerstfoto van eergisteren gemaakt. Mijn vader keerde terug op de Dempo van de poster hierboven (ook op de foto).

De passagiersvaart heeft vandaag de dag een romantisch imago, maar in Naar de Oost!, een boek onder redactie van Peter van Zonneveld, blijkt dat er op de Indiëreizen veel geklaagd werd. Naar de Oost! begint met de zeilvaart uit de tijd van de Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC) en eindigt met de luchtreizen naar Indië / Indonesië van de na de oorlog. Zie ook Kerstpost in recordtijd naar Indië, gisteren op dit blog.

Over de tijd dat mijn vader de reis maakte schrijft Coen van ’t Veer in Naar de Oost! op basis van fragmenten uit de literatuur dat zo’n zeereis niet altijd een pretje was. Verveling was een groot probleem op zo’n wekenlange reis. Vandaar dat er veel dekspelletjes werden gedaan. In Zoutwaterliefde van Melis Stoke is de inlandse hutbediende Siamin daar nogal verbaasd over:
Omslag boek 'Naar de Oost!'

Op een schip kan men rusten en slapen. Maar Europeanen willen bewegen. Ze gooien met ringen en ballen, en duwen houten schijven over het dek, van den eenen krijtring naar den anderen, die men later weer moet afvegen.

Een probleem is ook het gezelschap, waar men drie weken lang dicht opzit en welhaast mee om móet gaan. E. du Perron schrijft daarover in Scheepsjournaal van Arthur Ducroo:

Wat kunnen ons die mensen schelen? Maar je merkt tot je vernedering, dat je op stukken na niet zo los van ze bent als je dacht te zijn. Van alle kanten gespannen draden. (…) De collectiviteit van al deze onbekenden: zij tegenover wij. Maar dit is volkomen denkbeeldig, want ‘zij’ bestaat alleen voor ons; onder elkaar zijn zij ook verdeeld, wantrouwig, schichtig, vijandig. Geen vlucht mogelijk zodra je uit je hut bent, en driemaal per dag gedwongen samenzijn, promiscuïteit; je hebt elkaar niet gekozen, je hébt elkaar. Eén blik op de eetzaal was genoeg om te weten dat opgeprikte kleinburgerij overal zichzelf blijft; maar wat men in een hotel verfoeien zou, tracht men hier uit eigenbelang te zien met minzaamheid.

De spanningen komen op de heenweg naar Indië vaak in de Indische Oceaan tot een uitbarsting. Men is dan te lang samen en de hitte draagt dan ook bij tot de spanning aan boord, zo valt op te maken uit de door Van ’t Veer aangehaalde literatuur.

Tot besluit Melis Stoke:

Wat is een schip anders dan een weggedreven stuk trottoir …? Het is de ontmoetingsplaats voor menschen zonder relaties met menschen die hen straks weer voorbij zullen loopen.

Written by Bert Ernste

december 27th, 2019 at 6:29 am

Brievenbus in het groen | Caixa de correio no verde

2 comments

Foto van brievenbus in muur omringd door klimop

Paraty (RJ) Brazilië 2018

Written by Bert Ernste

september 8th, 2019 at 5:20 am

Nog een brievenbus | Outra caixa de correio

one comment

Foto van brievenbus aan hek

Paraty (RJ) Brazilië 2018

Written by Bert Ernste

september 7th, 2019 at 5:25 am

Brievenbus | Caixa de correio

2 comments

Foto van brievenbus in muur

Paraty (RJ) Brazilië 2018

Written by Bert Ernste

september 6th, 2019 at 5:29 am

Brievenbus met mos

2 comments

Foto van brievenbus met mos op bovenkant

Utrecht 2017

Written by Bert Ernste

september 5th, 2019 at 5:24 am

Wijk bij Duurstede: brievenbus

3 comments

Foto van brievenbus onder tegel met bouwvakkers

Wijk bij Duurstede (Utrecht) 2018

Written by Bert Ernste

september 4th, 2019 at 5:23 am

Steeds minder brieven

3 comments

Foto van brievenbus in deur

Afbeelding van van Frans van TassisMaarn (Utrecht) 2018

We hebben ze nog steeds, brievenbussen, maar steeds minder post passeert de gleuf. Toch heeft een echte brief iets speciaals, zeker als die handgeschreven is.

Het is ook fascinerend om je voor te stellen hoe brieven de hele wereld doorgingen, toen ze het belangrijkste communicatiemiddel op afstand waren. Frans van Tassis (afbeelding) is de grondlegger van het Europese postwezen.

Dat las ik in dit artikel: Gemeende verjaardagswensen, verrassingen en een belangrijke bron: wat we verliezen met het einde van de brief (Trouw).

Foto van Braziliaanse postzegel met afbeelding postbode

Written by Bert Ernste

september 3rd, 2019 at 5:27 am

Passagiersschepen: de reis naar Indië

5 comments

Foto van mensen op een schip

Aan boord van de Indrapoera (op weg naar Nederlands Indië) 1926

Afbeelding van brandkastzegelDeze foto vond ik in een oud familiealbum. In het midden mijn vader, die als vierjarige naar Nederlands Indië ging met zijn ouders (midden) en zijn broer. Links mijn overgrootmoeder ‘oma Cor’, over wie ik al eerder schreef op dit weblog. Wie de heer rechts is, weet ik niet.

Reizen over lange afstand ging toen nog vaak per schip. (Gisteren ook op dit weblog.) De Indrapoera van de Rotterdamsche Lloyd was toen nog vrij nieuw. Het was een van de zogenoemde mailboten, die speciaal voor het vervoer van post sneller waren dan toen gangbaar was.

Vanwege het risico van mijnen uit de eerste wereldoorlog en andere gevaren, werd belangrijke post in een brandkast op het dek vervoerd. Deze zou bij het zinken van het schip blijven drijven. Ook zond de brandkast dan een radiosignaal uit, waarmee die gevonden kon worden. Om de post op die manier te laten vervoeren moest je er speciale brandkastzegels bijplakken.

Hieronder een afbeelding van het schip en daar weer onder een kort filmpje, waar te zien is wat een luxe er was aan boord. Die luxe verschilde natuurlijk per klasse. Ik weet niet op welke stand mijn (over)grootouders reisden.

Rudy Kousbroek schreef een impressie van zo’n zeereis naar Indië.

Ansichtkaart met foto van de Indrapoera

Voormalig postkantoor

2 comments

Foto van hoek van gebouw met lantaarn en tegeltableau

Foto van tegeltableauParaty (RJ) Brazilië 2018

Het tegeltableau geeft aan dat hier vroeger een postagentschap was gevestigd.

(Kleine foto groter door erop te klikken.)

Written by Bert Ernste

maart 6th, 2019 at 6:27 am

Posterijen – Telegrafie

2 comments

Foto van deuren van oud postkantoor

Utrecht 2017

Uit de tijd dat de PTT, het Staatsbedrijf der Posterijen, Telegrafie en Telefonie (tot 1928 Staatsbedrijf der Posterijen en Telegrafie geheten), nog voor onze communicatie zorgde.

Written by Bert Ernste

januari 21st, 2019 at 6:28 am