Bert Ernste – Utrecht | São Paulo • weblog

Brazilië, West-Papua, media en meer

Archive for the ‘tweede wereldoorlog’ tag

Mobilisatie in de Achterhoek 1

one comment

Foto van onderscheidingstekenHoewel Nederland hoopte neutraal te kunnen blijven in de tweede wereldoorlog (net als in de eerste), was al snel duidelijk dat er van Duitsland een grote dreiging uitging. Daarom werd op 28 augustus 1939, vandaag tachtig jaar geleden, de algehele mobilisatie afgekondigd, drie dagen voor de Duitse inval in Polen.

Tussen de spullen van een oom vond ik een aantal foto’tjes van de mobilisatie in de Achterhoek, waar hij toen gelegerd werd. Er zijn ook een paar van vóór de algemene mobilisatie.

De foto’s zijn klein, dus de scankwaliteit houdt niet over, maar het zijn toch beelden, die ik u niet wil onthouden. Rechts het mobilisatie-oorlogskruis, dat hij aan de mobilisatie overhield.

Het zijn in totaal vijftien foto’s, verdeeld over vier posts.

Foto van militaire motor met zijspan en open auto

Doetinchem (Achterhoek) 1939
 

Foto van marcherende militairen

Doetinchem (Achterhoek) 1939
 

Foto van marcherende militairen

Doetinchem (Achterhoek) 1939
 

Foto van marcherende militairen

Doetinchem (Achterhoek) 1939

> Mobilisatie in de Achterhoek 2

Written by Bert Ernste

augustus 28th, 2019 at 5:26 am

Mobilisatie in de Achterhoek 2

one comment

Vervolg van Mobilisatie in de Achterhoek (vier posts):

Foto van militaire parade met klein kanon

Doetinchem (Achterhoek) 1939
 

Foto van militairen met trommelaars in straatje

Doetinchem (Achterhoek) 1939
 

Foto van hoge militairen met dames voor café De Kroon

Doetinchem (Achterhoek) 1939
 

Foto van wegversperring

Doesburg (Achterhoek) 1939

< Mobilisatie in de Achterhoek 1 || Mobilisatie in de Achterhoek 3 >

Written by Bert Ernste

augustus 28th, 2019 at 5:25 am

Mobilisatie in de Achterhoek 3

leave a comment

Vervolg van Mobilisatie in de Achterhoek (vier posts):

Eerst een foto voor liefhebbers van militaire zaken: achterkant van Böhler 4,7 cm pantser afweergeschut:

Foto van achterkant van geschut

Doesburg (Achterhoek) 1939
 

Foto van bunker

Doesburg (Achterhoek) 1939
 

Foto van militairen aan schrijftafel

Doesburg (Achterhoek) 1938
 

Foto van militairen op bankje in bos kijkend op papieren

Laag-Keppel (Achterhoek) 1938

< Mobilisatie in de Achterhoek 2 || Mobilisatie in de Achterhoek 4 >

Written by Bert Ernste

augustus 28th, 2019 at 5:24 am

Mobilisatie in de Achterhoek 4

leave a comment

Vervolg van Mobilisatie in de Achterhoek (vier posts):

Foto van militair in schiethouding

Laag-Keppel (Achterhoek) 1938
 

Foto van militair op brug

Angerlo (Achterhoek) 1938

De volgende foto is een vreemde eend in de bijt, want achterop staat: Bouillon 8-’37. Omdat hij bij de mobilisatiefoto’s zat gaat hij toch hierbij. Vermoedelijk ging mijn oom naar Frankrijk om daar de defensie te bekijken. Zulk groot geschut hadden we in Nederland niet, volgens mij.

Foto van groot geschut

Bouillon (Frankrijk?) 1937

< Mobilisatie in de Achterhoek 3

Written by Bert Ernste

augustus 28th, 2019 at 5:23 am

Nederlands Indisch fotoalbum

2 comments

Uit vervlogen tijden:

Vel met postadres en afzender

Nederlands Indië 1947

Vandaag, 15 augustus, is de jaarlijkse Indië herdenking. Op 15 augustus 1945 capituleerde Japan en kwam er een einde aan de tweede wereldoorlog in Azië. Nederlands Indië was in die oorlog door Japan bezet, Nederlanders kwamen in kampen terecht. Veel vrouwen werden in soldatenbordelen ingezet als wat eufemistisch troostmeisjes werd genoemd. Het Japanse regime was vaak wreed.

Op NPO Focus een uitgebreid artikel met video’s over de Japanse bezetting: Hoe hebben Nederlanders de bezetting van Nederlands-Indië ervaren?

Veel Nederlanders weten maar weinig af van deze ‘tweede dodenherdenking’ in augustus. Ellen Deckwitz schreef daar een lezenswaardige column over: Te lang stil.

Na de Japanse capitulatie werd de oude orde van koloniale overheersing over Nederlands Indië niet hersteld. Nationalisten riepen de onafhankelijkheid van Indonesië uit, waarop Nederland reageerde met de zogenoemde politionele acties, die gewoon een nare koloniale oorlog waren. De herdenking van in Nederlands Indië gevallen militairen is daarom omstreden.

Fotoalbum
Een oom van mij ging na de oorlog ook als miltair naar Indië. In een fotoalbum van hem vond ik bovenstaand papier dat door de decoratie lijkt te refereren aan kerstmis. ‘In onderlinge samenwerking met de Ned. Ind. burgery, Rode-Kruis en ‘NIWIN’’, zo vermeldt het biljet. NIWIN staat voor Nationale Inspanning Welzijnsverzorging Indië. Die organisatie zorgde voor het welzijn van Nederlandse militairen in Indië. Het waren de nadagen van Nederland in Indië.

Mijn oom was achteraf trouwens nogal kritisch over ons optreden in Indië.

Een paar foto’s uit zijn Indische album:

Foto van ophaalbrug

Tandjong Priok (Nederlands Indië) 1947
 

Foto van militair bij jeep

Nederlands Indië 1947
 

Foto van indische kinderen

Tjiseeng (Nederlands Indië) 1947

Bevrijdingsdag … komen we ooit van oorlog af?

2 comments

Foto van beeld van Zadkine

Parijs 2017

Ter gelegenheid van bevrijdingsdag het beeld ‘De verwoeste stad’ van Ossip Zadkine. Althans, dit is een model dat ik zag in het Zadkine Museum in Parijs. Het echte beeld staat in Rotterdam ter herinnering aan het bombardement door Duitse vliegtuigen in mei 1940.

Oorlog, ik schreef het eerder, is vreselijk en dat beeldt dit standbeeld mooi uit. Al kan geen kunstwerk tegen de werkelijkheid op.

Written by Bert Ernste

mei 5th, 2018 at 5:27 am

Bevrijdingsboom Utrecht

one comment

Foto van boom achter hekwerk

Utrecht 2014

Ter herinnering aan de bevrijding van de Duitse bezetting van Nederland in 1945 is deze bruine beuk geplant als ‘bevrijdingsboom’. Hij staat aan het Servaasbolwerk in Utrecht.

Zie ook: Dodenherdenking 1, Dodenherdenking 2 en Bevrijding.

Titus Brandsma Gedachteniskerk

2 comments

Foto van entree van kerk

Nijmegen 2013

Entree van de Titus Brandsma Gedachteniskerk gewijd aan Titus Brandsma, een priester die zich verzette tegen de Duitse bezetting van Nederland en later de dood vond in concentratiekamp Dachau.

Meer foto’s

Written by Bert Ernste

december 15th, 2013 at 8:18 am

Vandaag: Indië-herdenking

leave a comment

Afbeelding postzegel uit Nederlandsch IndiëOnlangs schreef ik dat ons koloniale verleden en met name Nederlands Indië naar mijn gevoel nu tot de oudere geschiedenis hoort. Dat betekent natuurlijk niet dat de interesse voor de koloniale geschiedenis van ons land daarom minder hoeft te zijn. En voor de direct betrokkenen blijft Nederlands Indië uiteraard een levendige, vaak bittere herinnering, hoe lang het ook geleden is.

Vandaag 15 augustus zijn er in Nederland diverse herdenkingen, omdat het de dag is (in 1945) dat eindelijk ook in Azië de tweede wereldoorlog eindigde na de capitulatie van Japan kort nadat dat land getroffen was door twee atoombommen. Daarmee kwam in Nederlands Indië een einde aan de wrede interneringskampen van de Japanners (‘Jappenkampen’), waar de Nederlanders in vaak erbarmelijke omstandigheden hadden geleefd.

Totelepagina van boek over guerilla in Nieuw-Guinea (detail)Guerrilla in Nieuw-guinea
Een bijzondere episode van die tweede wereldoorloog in de Oost was de guerrillastrijd van de groep van kapitein Willemsz Geeroms, die geruime tijd uit handen van de Japanse bezettingsmacht op Nederlands Nieuw-Guinea wist te blijven, ondanks de uiterst zware omstandigheden. Ze kregen soms steun van de inheemse bevolking, de papua’s, maar vaak ook niet. De Nederlandse vlag van het detachement in Manokwari werd al die tijd meegedragen en hangt nu in Museum Bronbeek. (Tweede wereldoorlog in Nieuw-Guinea)

Het einde van de oorlog leidde in Nederlands Indië een verwarrende periode in. Nationalisten riepen de onafhankelijkheid van Nederlands Indië | Indonesië uit. Er waren bloedige acties tegen Nederlanders (met name van gemengd bloed) en ook Ambonezen en Chinezen moesten het ontgelden. (Bersiap)

Nederland wilde zich niet neerleggen bij die onafhankelijkheid en ging over tot militaire actie, eufemistisch ‘politionele acties’ genoemd. Uiteindelijk moest Nederland evenwel buigen en zich neerleggen bij de onafhankelijkheid van ‘ons’ Indië. De tweede oorlog had dus een duidelijk staartje, dat zelfs nog tot 1962 zou duren, omdat Nederlands Nieuw-Guinea buiten de machtsoverdracht werd gehouden.

Herdenking en film
Vandaag evenwel de herdenking van de overgave van Japan en daarmee het einde van de tweede wereldoorlog in Zuid-Oost Azië. De nationale herdenking is bij het Indisch monument in Den Haag. Wie er niet heen gaat, kan de herdenking volgen op Nederland 1 vanaf 12.10 uur. De uitzending begint met de korte film Arigato, waarin een Indische oma worstelt met haar weggestopte oorlogsherinneringen.

Meer koloniale geschiedenis

Gezicht bij Amelisweerd

leave a comment

Foto van gezicht geschilderd op bunker

Amelisweerd, Utrecht 2013

Wandelend op het landgoed Amelisweerd zie je door de begroeiing heen een aantal bunkers. Het zijn groepsschuilplaatsen uit de tweede wereldoorlog. Op een ervan bovenstaand gezicht.

Meer foto’s

Written by Bert Ernste

juli 21st, 2013 at 12:54 pm